ศูนย์ส่งเสริมเกษตรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม ไร่ไฮเทค FarmHitech จังหวัดเลย

สมุนไพร โปร่งฟ้า

สมุนไพร โปร่งฟ้า

สมุนไพร โปร่งฟ้า

ส่องฟ้า (อีสาน), หวดหม่อนต้น (ลำปาง), หัสคุณดง (โคราช), ลอดฟ้า (หล่มสัก)
Prong Fah / Clausena Heptaphylla / ชื่อทางวิทยาศาสตร์ Murraya siamensis Craib. วงศ์ RUTACEAE

สมุนไพร โปร่งฟ้า เป็นไม้พุ่มขนาดเล็กสูงประมาณ 2-4 ฟุต ใบรูปไข่ปลายแหลม สีเขียวออกเหลือง ขอบจักแบบฟันเลื่อย มีต่อมน้ำมันกระจายทั่วทั้งใบส่องดูจะเห็นเป็นจุดๆทั้งใบ ดอกเล็กๆสีขาวอมเขียว มีกลิ่นหอมอ่อนๆ ออกดอกเป็นช่อตั้งที่ปลายกิ่ง เกิดตามป่าดงดิบแล้ง ป่าละเมาะทั่วประเทศ ขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด

โปร่งฟ้า แก้โรคภูมิแพ้
สมุนไพรไทย รักษาโรคได้

โปร่งฟ้า เป็นชื่อของไม้สองชนิดที่มีชื่อพ้องกัน ชนิดหนึ่งเป็นไม้กึ่งเลื้อยเถามีหนามขึ้นเป็นกอเหมือนหน่อไม้ฝรั่ง ใบเป็นเส้นเล็ก ๆ สอดประสานกันดังตาข่ายถ้ามองจากด้านล่างจะสามารถมองทะลุใบขึ้นไปเห็นท้องฟ้าได้ จึงได้ชื่อว่าโปร่งฟ้า เนื่องจากใบสวย จึงนิยมนำมาประดับทำเป็นช่อดอกไม้

อีกชนิดที่เราจะกล่าวถึง เป็นไม้พุ่มขนาดเล็ก ใบเป็นช่อคล้ายใบแก้วแต่ใหญ่กว่าสีเขียวเข้ม ผิวใบมัน ไม้ชนิดนี้จะมีต่อมน้ำมันหอมระเหยอยู่เกือบทุกส่วนโดยเฉพาะที่ใบ (แบบเดียวกับพวกใบส้ม,ใบมะกรูด) ซึ่งเมื่อนำมาต้มน้ำแล้วดื่ม หรือสูตรกลิ่นเข้าไปจะทำให้รู้สึกสมองโล่งปลอดโปร่งทันที จึงนิยมนำมาทำเป็นยาสมุนไพรรักษาโรคได้หลายชนิดและเนื่องจากใบโปร่งฟ้ามีต่อมน้ำมันใส ๆ กระจายอยู่ทั่วทั้งใบเมื่อเรามองจากด้านล่างก็จะสามารถมองทะลุใบขึ้นไปเห็นท้องฟ้าได้เช่นกัน จึงได้ชื่อว่า โปร่งฟ้า เหมือนชนิดแรก

โปร่งฟ้า สามารถใช้แก้โรคภูมิแพ้ได้ด้วยการนำเอาใบสด 2 ใบ เคี้ยวกินวันครั้งก่อนนอน จะช่วยให้อาการของภูมิแพ้ให้ค่อย ๆ ดีขึ้น หรืออีกวิธีหนึ่งเอาใบสดประมาณ 5-10 ใบ ล้างน้ำให้สะอาดแล้วต้มกับน้ำจนเดือด ดื่มขณะยังอุ่นต่างน้ำชาตลอดวัน จะเป็นยาแก้ภูมิแพ้ได้ สามารถต้มดื่มได้เรื่อย ๆ ไม่มีอันตรายใด ๆ แต่ถ้ารับประทานแล้วอาการไม่ดีขึ้นก็หยุดได้เลยแสดงว่าไม่ถูกทางยากัน นอกจากนี้แล้วใบยังสามารถรักษาโรค ท้องอืด,ท้องเฟ้อ,ขับลม และแก้ปวดฟัน,เสียวฟัน โดยเอาใบมาเคี้ยวสด ๆ จะสามารถทำให้หายปวดและเสียวฟันได้ ส่วนรากมีรสเฝื่อนเย็น สรรพคุณ แก้ตามัว,แก้ตาบวม,ตาฝ้า,ตาฟาง ฝนกับน้ำทั้งกินทั้งทาแก้พิษงู แก้วัณโรคชนิดบวม

ต้นโปร่งฟ้านอกจากรักษาโรคได้หลายโรคแล้ว ใบของต้นโปร่งฟ้ายังสามารถนำมาทำเป็นสมุนไพรสำหรับ “อดบุหรี่” เนื่องจากที่ใบของต้นโปร่งฟ้าจะมีต่อมน้ำมันหอมระเหยอยู่เกือบทุกส่วนจึงนิยมนำมาทำสมุนไพรโดยเฉพาะเกี่ยวกับสูตรสำหรับ “อดบุหรี่” วิธีทำคือ เอาใบสดของต้นโปร่งฟ้า 1-2 ใบ เคี้ยวเวลาเกิดอาการอยากดูดบุหรี่ ใบจะมีรสชาติหวานปะแล่ม ๆ เมื่อดูดเข้าไปจะเกิดปฏิกิริยาทำให้รสชาติบุหรี่เปลี่ยนไป รู้สึกพะอืดพะอม อยากจะอาเจียน หรือไม่อยากจะดูดบุหรี่อีก ถ้าผู้ที่ติดบุหรี่ตั้งใจที่จะเลิกบุหรี่อย่างจริงจัง และถ้าได้ปฏิบัติอย่างสม่ำเสมอจนเคยชิน พอเกิดอาการตามที่กล่าวข้างต้น จะทำให้ไม่อยากสูบบุหรี่อีก หรือเลิกสูบบุหรี่ไปได้เองโดยปริยาย

ที่มา: จดหมายข่าวสุขสาระ ประจำเดือน มกราคม 2553

วิธีการปลูกและบำรุงรักษา

ไม้ชนิดนี้เป็นไม้พุ่มขนาดเล็ก ทำให้โตช้า แต่สามารถปลูกได้ทุกที่แม้แต่ในกระถางก็สามารถปลูกได้ โปร่งฟ้าชอบความชุ่มชื้น แต่ไม่ชอบแฉะ และเป็นไม้ทนแล้งได้ดี มีโรคน้อย แต่อาจจะมีก็แต่แมลงมาดูดน้ำเลี้ยงบ้าง บางครั้งพบเพลี้ยแป้งไปเกาะกินรากที่ใต้ดินอาจจะทำให้ตายได้ หนอนแก้วจะกินใบอ่อน ผลสุกจะมีรสหวาน ทำให้นกชอบที่จะบินมากินผลสุกจนหมด ต้องควรระวังไว้หน่อยเพราะเป็นพืชสมุนไพรที่มีคุณค่ามากที่สุด

สรรพคุณ

ใบโปร่งฟ้า มีรสหอมหวาน รสเผ็ดร้อน แก้ผื่นคัน แก้พิษตะขาบ ห้ามเลือด ขยี้พอกที่แผลสด แก้ท้องอืดเฟ้อ แก้ไอเจ็บคอ ขับลม ท้องอืด แก้หวัด แก้ไซนัส ภูมิแพ้ หอบหืด บำรุงหัวใจ บำรุงสมอง คลายกล้ามเนื้อ นอนกรน ลดไขมันในเลือด ความดันโลหิตสูง ลิ้นกระด้างคางแข็งเนื่องจากอัมพาตชั่วคราวระยะไม่เกิน 24 ชม เลิกเหล้า เลิกบุหรี่ ถอนพิษคาเฟอีนจากกาแฟ

ดอกโปร่งฟ้า ฆ่าเชื้อโรค แผลเรื้อรัง ไส้ลาม ไส้ด้วน

รากโปร่งฟ้า รสเฝื่อนเย็น แก้ตามัว ตาฝ้า ตาฟาง ฝนกับน้ำ กินและทาแก้พิษงู แก้วัณโรคชนิดบวม แก้โรคหิตในลำคอและลำไส้ให้กระจาย แก้ริดสีดวง

เลิกบุหรี่ด้วยต้น โปร่งฟ้า
ต้นโปร่งฟ้า ใช้เลิกบุหรี่ได้

ใบไม้ที่ช่วยลด เลิกการสูบบุหรี่ที่ได้ผลดีมาก ถ้าคุณคือคนอยากเลิกเป็นนักสูบ

สรรพคุณของต้น “โปร่งฟ้า” โดยเฉพาะเกี่ยวกับสูตรสำหรับ “อดบุหรี่” เป็นที่ฮือฮามาก ผู้อ่านบางคนนำไปปฏิบัติแล้วได้ผลระดับหนึ่ง โดยให้เอาใบสดของต้น “โปร่งฟ้า” 1-2 ใบ เคี้ยวเวลาเกิดอาการ “เซี่ยนบุหรี่” หรือ อยากดูดบุหรี่ ใบจะมีรสชาติหวานปะแล่มๆ เมื่อดูดเข้าไปจะเกิดปฏิกิริยาทำให้ รสชาติบุหรี่เปลี่ยนไป รู้สึกพะอืดพะอมอยากจะอาเจียน หรือไม่อยากจะดูดบุหรี่อีก ต้องหยุดหรือทิ้งบุหรี่ทันที ถ้าผู้ติดบุหรี่ตั้งใจจริง ปฏิบัติ สม่ำเสมอจนเคยชิน พอเกิดอาการตามที่กล่าวข้างต้น จะทำให้ไม่อยากสูบบุหรี่อีก หรือ เลิกสูบบุหรี่ไปได้เองโดยปริยาย

หากใครที่กำลังคิดจะเลิกบุหรี่อยู่ล่ะก็ ไม่ต้องไปหาวิธีเลิกให้ยาก ไม่ต้องเสียเงินเสียทอง แค่ไปหาใบของต้น โปร่งฟ้า มาใบเดียว นำใส่ปากแล้วเคี้ยว เมื่อเกิดอาการอยากสูบบุหรี่ หลังจากนั้นเมื่อสูบบุหรี่ สารที่อยู่ในใบโปร่งฟ้าจะทำปฏิกิริยากับควันบุหรี่ทำให้รู้สึกเกิดอาการพะอืดพะอมอยากจะอาเจียน หรืออาจจะอาเจียนออกมาเลยทันที ทำให้ไม่อยากสูบบุหรี่อีก ทำแบบนี้เป็นประจำเมื่อเกิดอาการอยากบุหรี่ ทำไปเรื่อยๆก็จะเลิกบุหรี่ได้เอง

โปร่งฟ้า หรือ CLAUSENA HARMANDIANA (PIERRE) PIERRE EXGUILLAUMIN อยู่ ในวงศ์ RUTACEAE เป็นไม้พุ่มสูงไม่เกิน 1 เมตร มีชื่อเรียกอย่างอื่นคือ ต้นส่องฟ้า, หวดหม่อนต้น, หัสคุณดง, ลอดฟ้า มีสรรพคุณเฉพาะ ราก ต้มน้ำดื่มแก้ไข้ ปวดศีรษะ แก้พิษสำแดง ผสมกับราก หนามงัวซัง และเหง้าว่านน้ำปริมาณเท่ากัน ต้มน้ำดื่มแก้หลอดลมอักเสบ หรือผสมกับรากฟังคี ต้มน้ำดื่มแก้จุกเสียด ผสมกับรากน้ำนมราชสีห์ รากทับทิมและเดือยไก่ป่า ฝนกับน้ำดื่มและทาตัวแก้ไข้กำมะลา (อาการไข้หมดสติและตายโดยไม่ทราบสาเหตุ) ตำรายาโบราณ ราก ผสมเป็นยาหยอดตา แก้ตามืด ตามัว ตาฝ้าฟาง แสบตา ราก ฝนกับน้ำดื่มและทาแก้พิษงู แก้วัณโรคชนิดที่บวมขึ้นได้ดีมาก

ใบของต้นโปร่งฟ้า นำมาส่งกับแดดหรือแสงไฟจะเห็นแสงลอดผ่านใบ เห็นเส้นใยของใบ นี่อาจเป็นที่มาของชื่อต้นโปร่งฟ้า เมื่อนำใบมาขยี้จะเกิดกลิ่้นหอมอ่อนๆ นำมาทำน้ำมันหอมระเหยได้

โปร่งฟ้า อีกชนิดหนึ่ง เป็นไม้เถาเลื้อยเนื้อแข็ง มีชื่อเรียกอีกคือ จามจุรีแผง และ สามสิบจีน ซึ่ง “โปร่งฟ้าเถา” มีสรรพคุณเฉพาะ เถาหรือต้น และใบตำพอกถอนพิษงู ก่อนนำผู้ถูกงูกัดไปส่งแพทย์ โปร่งฟ้าปลูกได้ในดินทั่วไป นิยมปลูก 2 รูปแบบ คือปลูกลงดินกลางแจ้งในบริเวณบ้าน หรือปลูกลงกระถางขนาดใหญ่ทำทางระบายน้ำก้นกระถางให้ดี ตั้งในที่มีแดดส่องตลอดวัน รดน้ำพอชุ่มเช้าเย็น บำรุงปุ๋ยขี้วัวหรือขี้ควายแห้งโรยตามหน้าดินรอบโคนต้นเดือนละครั้ง จะทำให้มีดอกสวยงาม

ปัจจุบันต้น “โปร่งฟ้า” ยังพบว่าใช้แก้ “โรคภูมิแพ้” ได้อีกด้วย มีวิธีง่ายๆเอาใบสดจำนวน 2 ใบ เคี้ยวกินวันละครั้งก่อนนอน จะช่วยให้อาการของภูมิแพ้ ค่อยๆดีขึ้น หรือ อีก วิธีหนึ่งเอาใบสดประมาณ 5-10 ใบ ล้างน้ำให้สะอาดแล้วนำมาต้มกับเดือด ชงน้ำชาสมุนไพรโปร่งฟ้า ดื่มขณะยังอุ่นแทนน้ำชาตลอดวัน จะเป็นยาแก้ ภูมิแพ้ได้ สามารถต้มดื่มได้เรื่อยๆไม่มีอันตรายใดๆ แต่ถ้าดื่มแล้วอาการไม่ดีขึ้นก็หยุดได้เลย แสดงว่าไม่ถูกทางยากัน